Şerh

“altı erkân-ı îmâniyye, beş esâsât-ı İslâmiyye, semâvî kitâblarda bahsi geçen risâlet-i Muhammediyye (asm), evsáf-ı Nebeviyye ve evsáf-ı sahâbeyi tasdîk ve kabûl etmek”tir. “Hakíkat-ı İslâmiyye” ta‘bîrinden murâd ise; “şerîat-ı Muhammediyye”dir. Zîrâ, şerîat-ı Ísâ (as), şerîat-ı Muhammediyye (asm) ile nesh edilmiştir. O hâlde, âhirzamânda Hazret-i Ísâ (as) nüzûl ettiğinde; o Ísevî rûhânîler altı erkân-ı îmâniyye, beş esâsât-ı İslâmiyye, semâvî kitâblarda bahsi geçen risâlet-i Muhammediyye (asm), evsáf-ı Nebeviyye ve evsáf-ı sahâbeyi tasdîk ve kabûl etmekle berâber, şerîat-ı Ísâ (as)’ın mensûhiyyetini ve şerîat-i Muhammediyye (asm)’ın nâsihiyyetini tasdîk ve kabûl edeceklerdir. Meselâ; şerîat-ı Ísâ (as)’da namâz, oruç, zekât gibi ibâdetler mevcûd olmakla berâber, şerîat-ı Muhammediyye (asm)’da bunların şekli değişiktir. O Ísevî rûhânîler, mensûh olan o eski şekli terk edip, nâsih olan yeni şekli, ya‘nî şerîat-ı Muhammediyyede ta‘rîf edildiği tarzda namâz, oruç, zekât gibi ibâdetleri yerine getireceklerdir.

Kısaca, o Ísevî rûhânîler, muharref olmayan Tevrât ve İncîl’deki ahkâm-ı İlâhiyyenin aslını tasdîk etmekle berâber, o ahkâmın şerîat-i Muhammediyye (asm) tarafından nesh edildiğine, bu sebeble şerîat-ı Muhammediyye (asm)’ın tesbît ettiği yeni şekil ile amel etmek gerektiğine inanacaklardır. Zîrâ, bütün peygamberlerin dîni olan İslâm sâbittir, değişmez. Ancak, peygamberlerin şerîatları ise zamâna göre değişebilir.

İşte, âhirzamânda Ísâ (as) nüzûl ettiğinde, o Ísevî rûhânîler, teslîs inancını bırakarak muharref olan Hıristiyanlık dînini terk edip hak dîn olan İslâmiyyeti kabûl etmekle; altı erkân-ı

Lügat: peygamber, muhammed, muharref, harr(e), ediyye, âmiyy, şekil