ile Álem-i İmkân’ı keşfedecek maddî ve ma‘nevî cihâzâtla mücehhez bir súrette halk edildiniz. Esmâ-i İlâhiyyenin mütenevvi‘ tecelliyyâtına mazhar olarak yeryüzünü i‘mâr etmek, maíşetinizi te’mîn etmek ve ubûdiyyet vazífesini edâ etmek gáyesine binâen yeryüzüne dağıldınız. Sizi topraktan halk edip yeryüzünde haşr ve neşreden bin bir isimle müsemmâ olan o Zât-ı Kadîr, elbette öldükten sonra tekrâr sizi topraktan çıkarıp meydân-ı haşirde haşr ve neşredecektir.” [179]

ÂYET-İ KERÎMENİN MÂKABLİYLE (BİR ÖNCEKİ

ÂYETLE) OLAN MÜNÂSEBETİ

Cenâb-ı Hak, bir önceki âyet-i kerîmede,

يُخْرِجُ الْحَىَّ مِنَ الْمَيِّتِ وَيُخْرِجُ الْمَيِّتَ مِنَ الْحَىِّ

“Elláh (cc), ölüden diriyi, diriden ölüyü çıkarır” buyurarak haşr-i cismânî hakíkatini isbât etti. Bu âyet-i kerîmede ise, ölüden diriyi nasıl çıkardığına dâir bir misâl serd ediyor. Ya‘nî, ölü olan topraktan diri olan insânı çıkardığını misâl olarak zikrediyor ve bunu haşr-i cismânîye delîl olarak getiriyor.

ÂYET-İ KERÎMEDE GEÇEN BA‘ZI KELİMELERİN

LÜGAVÎ MA‘NÂLARI VE TAHLÎLLERİ

وَمِنْ اٰيَاتِه۪ٓ اَنْ خَلَقَكُمْ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ اِذَٓا اَنْتُمْ بَشَرٌ تَنْتَشِرُونََ

Bu bölümde on iki mes’ele zikredilecektir:

BİRİNCİ MES’ELE

 اٰيَاتِ kelimesi, اٰيَةٌ kelimesinin çokluk hâlidir. “Âyet” ise; “kimsenin inkâr edemeyeceği açık delîl, nişân, alâmet, işâret, ma‘nen uyanmağa ve intibâha sebeb olan hâdise, Kur’ân-ı Kerîm’deki her bir cümle” gibi ma‘nâlara gelmektedir. Bu âyet-i kerîmede ise, “tevhîd ve haşr-i cismânînin delîlleri” ma‘nâsındadır. 

Lügat: elbette, alâmet, binâen, hâdise, kelime, hâdis, inkâr, sinin