Şerh

namâzın arkasındaki tesbîhâtı yapmaktır” [153] cümlesiyle, velâyet-i kübrâ mesleğini hulâsa etmiştir.

İmâm-ı Rabbânî (ks) Hazretleri de “Mektûbât” adlı eserinde üç nev’ı velâyetin hâlleri ve nübüvvetin velâyetten üstün olduğu husúslarında gáyet uzun bir îzáh yaptıktan sonra, velâyet-i kübrâ ehlinin, farzlarla Elláh’a yaklaştıklarını ve bunun ehemmiyyet ve fazíletini şöyle beyân etmiştir:

“Ey evlâd! Peygamberler, da’vetlerini sâdece halk Álemine mahsús kıldılar. ‘İslâm, beş temel üzerine binâ edilmiştir’ hadîsi, bu husústa gáyet açıktır. Kalbin halk Álemiyle alâkası çok fazla olduğu için, kalbin tasdîkini istemişlerdir. Kalbden başka diğer dört letáifden bahsetmemişlerdir. Hattâ, kalbden gayrısını, yolda bulunan atıklar gibi görmüşler ve asla maksúddan saymamışlardır. Olması gereken de budur. Çünkü, Cennet’in ni’metleri, Cehennem’in elemleri, Cenâb-ı Hakk’ı görme devleti veyâ O’ndan mahrûm düşme endîşesi, bütün bunlar, halk Álemine bağlı husúslardır. Bunların aslâ emir Álemiyle bir alâkaları olmaz.

“Kezâ, farz, vacîb ve sünnet amelleri yerine getirmek de halk Áleminden olan kalıbla alâkalıdır. Ameller arasında emir Áleminden yana nasíbi olan, sâdece nâfile amellerdir. Amellerin meyvesi olan Elláh’a yakınlık, yapılan ameller mikdârıyladır ki; bu ameller de o yakınlığın meyvesidir. Dolayısıyla, hîç şübhesiz farzları yerine getirmenin meyvesi olan yakınlık, halk Áleminin nasíbidir. Nâfile amelleri yerine getirmenin meyvesi olan yakınlık ise, emir Áleminin nasíbidir.

“Hîç şübhesiz farz amellere nisbeten nâfile ameller, hîçbir şey değildir ve herhangi bir i’tibârı da olmaz. Keşke onun okyanustaki bir damla kadar hükmü olsaydı.

“Nâfile hakkındaki bu kıyâs, sünnetler için de cârîdir. Sünnetlerin farzlara nisbeti, denizdeki damla gibidir. Dolayısıyla bu iki yakınlık arasındaki farkı, buna göre kıyâs etmek ve böylelikle halk Áleminin emir Álemine göre meziyyetini ve üstünlüğünü bilmek gerekmektedir.

“İnsânların birçoğu, bu hakíkatlerden habersiz olduğu için, farzları harâb ederken, nâfilelere revâc vermeye çalışıyorlar. Nâkıs sûfîler de zikri ve fikri, en mühim işlerden sayarak farzları ve sünnetleri yerine getirmekte gevşeklik yapmaktadırlar.

Lügat: peygamber, cehennem, meziyyet, nisbeten, nübüvvet, okyanus, übüvvet, nisbet, sünnet, şübhe