Dokuzuncu Söz/Metin

Mağrib vaktinde ki, o zamân, hem kışın başlamasından yaz ve güz áleminin nâzenîn ve güzel mahlûkátının vedâ-yı hazînânesi içinde gurûb etmesinin zamânını andırır. Hem insânın vefâtıyla bütün sevdiklerinden bir firâk-ı elîmâne içinde ayrılıp kabre girmek zamânını hátırlatır. Hem dünyânın zelzele-i sekerât içinde vefâtıyla, bütün sekenesi başka álemlere göçmesi ve bu dâr-ı imtihân lambasının söndürülmesi zamânını andırır, hátırlatır

Şerh

(Mağrib vaktinde ki, o zamân, hem) sene i‘tibâriyle (kışın başlamasından yaz ve güz áleminin nâzenîn ve güzel mahlûkátının vedâ-yı hazînânesi içinde gurûb etmesinin zamânını andırır.) Nasıl ki; Güneş’in batmasıyla akşâm vakti girer ve gün vefât eder. Aynen öyle de, kışın başlamasıyla yaz ve güz álemindeki mahlûkát vefât eder. Bu cihette akşâm vakti, güz mevsiminin sonunu ve o vakitte pek çok mahlûkátın gurûbunu hátırlatır. (Hem) insânın ömrü i‘tibâriyle (insânın vefâtıyla bütün sevdiklerinden bir firâk-ı elîmâne içinde ayrılıp kabre girmek zamânını hátırlatır.) Mağrib vakti, insânın vefâtını ve kabre girmek zamânını hátırlatır. Nasıl ki; gün vefât eder; insân da vefât eder; bütün dostlarına vedâ‘ edip kabre girer. (Hem) dünyânın ömrü i‘tibâriyle (dünyânın zelzele-i sekerât içinde vefâtıyla, bütün sekenesi) sâkinleri, mukímleri (başka álemlere göçmesi ve bu dâr-ı imtihân lambasının söndürülmesi zamânını andırır, hátırlatır.)  Mağrib vakti, kıyâmet hengâmında álemin vefâtını hátırlatır. Nasıl ki; bugün Güneş gurûb etti ise, bir gün gelecek bu dâr-ı imtihânın lambası da sönecek; álem harâb olacak; dehşetli bir karanlık çökecektir.

Lügat: dehş(e), zelzele, dehşet, hengâm, mevsim, simin, sinin