Dokuzuncu Söz'ün Şerhi

     Şâyet bu Güneş’i ve Güneş’e bağlı olan gece ve gündüzü durdurabilseydik; zevâl ve firâktan, mevt ve fenâdan kurtulabilirdik. Ama, ne mümkün! اَفْنَاهُ ق۪يلُ اللّٰهِ لِلشَّمْسِ اطْلُع۪ى ifâdesiyle: “Her şeyi mevt ve fenâya, zevâl ve firâka mahkûm eden, Elláh’ın Güneş’e ‘Doğ!’ emrini vermesidir.” Şâyet Elláh, Güneş’e, “Dur!” dese, hem harekât-ı álem, hem de zamân durur. Böylece álemdeki zevâl ve firâk biter. Güneş’e müvekkel olan “Şems” adındaki bir melek, her günün sonunda Elláh’ın huzúrunda secde ederek şöyle niyâzda bulunur: “Yâ Rabbî! Yârın tekrâr tulû‘ edebilmesi için Güneş’e müsâade et!” Cenâb-ı Hak da ona izin verir. Müellif (ra), şöyle buyuruyor:

“Hadîs olarak işitiliyor: ‘Her akşâmda Güneş Arş’a gider, secde eder. İzin alıyor, sonra geliyor.’ Evet, şemse müekkel olan melek; ismi Şems, misâli de şemstir. O’dur gider, gelir.” [139]

Kıyâmet hengâmında ise, o müvekkel melek, Güneş’in batıdan doğmasını Elláh’tan taleb edecek; Elláh da o zamân ona müsâade edecek; böylece Güneş batıdan izn-i İlâhî ile doğacak; son alâmet-i kıyâmet zuhûr edecek; o zamânda yaşayan ehl-i küfrün artık tevbeleri kabûl edilmeyecektir.

Öyle bir memlekette bulunuyoruz ki; gece-gündüzün, dört mevsimin çarkları dönüyor. Bu çarkların dönmesiyle insân sabâvet ve gençlikten ihtiyârlığa doğru gidiyor, hâlden hâle ma‘rûz kalarak inkılâb geçiriyor. Bu inkılâbları durdurmanın çâresi var mıdır? Evet, vardır. O çâre ise, öğle vakti geldiğinde namâz kılmak súretiyle dergâh-ı İlâhîye ilticâ etmektir. Böyle bir çâreyi aramayan insân, insân değildir.

Lügat: memleket, harekât, alâmet, bit(e), dergâh, hengâm, mahkûm, mevsim, simin