azîz eder, dilediğini zelîl kılarsın. Her hayır Senin elindedir. Tahkík, Sen, her şeye hakkıyla Kádirsin. Geceyi, gündüze idhál eder; gündüzü de geceye dâhıl edersin. Ölüden diriyi çıkarır; diriden de ölüyü çıkarırsın. Dilediğine de hesâbsız rızık verirsin.” [129]

Şu álem, bâkí bir Mutasarrıf’ın taht-ı tasarrufundadır. Gece-gündüzü çeviren O’dur. O çarklar dönerken; kimini azîz, kimini zelîl; kimini fakír, kimini zengîn eder; kimini diriltir, kimini öldürür. Zîrâ, mülk sáhibi O’dur. Mülkünde istediği gibi tasarruf eder ve her bir tasarrufunda pek çok hikmet ve rahmet vecihleri vardır. O hâlde, O’nun hikmet ve rahmetine namâz ve duá ile i‘timâd etmek lâzımdır.

Demek, hakíkí vazífemiz; şu inkılâbât-ı azíme içerisinde yuvarlanırken, sabâhleyin abdest alıp dergâh-ı ulûhiyyete, acz tezkeresiyle Rabbimize mürâcaat etmek; o Mâlikü’l-Mülk’e tazarru‘ ve niyâzda bulunmaktır. “Bu álemi çeviren Sensin. Beni ve alâkadâr olduğum bütün mevcûdâtı, zevâl ve firâk-ı ebedîden, adem ve i‘dâmdan kurtarıp bekáya mazhar edecek yalnız Sensin. Bugün başıma neler gelir, neler gelmez; ne olur, ne olmaz bilmiyorum. Ben ácizim. Bugünde başıma gelecek hadisâttan dolayı Sana sığınıyorum; bütün işlerimi Sana tefvîz ediyorum; ihtiyâclarımı Sana arz ediyorum. Yâ Rabbi! Bana kolaylık ver” [130] diye yalvarmaktır.

Küçük bir belâdan feryâd etmek değil; büyük belânın çâresini bulmak lâzımdır. Ölümsüz bir yere kaçmak mümkünse, oraya kaçın. Mâdem bu mümkün değildir. [131] Öyleyse çâreyi