Dokuzuncu Söz/Metin

     BEŞİNCİ NÜKTE: İnsân, fıtraten gáyet zaíftir. Hâlbuki, her şey ona ilişir, onu müteessir ve müteellim eder. Hem gáyet ácizdir. Hâlbuki, belâları ve düşmânları pek çoktur. Hem gáyet fakírdir. Hâlbuki, ihtiyâcâtı pek ziyâdedir.

Şerh

Cenâb-ı Hak, ehl-i îmânı bu beş vakitte tesbîh ve takdîs vazífesine da‘vet etmektedir. Hem o vakitlerde görünen ihsânât-ı külliyye-i Rabbânîyeye karşı اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ deyip hamd etmek ve tasarrufât-ı azíme-i İlâhiyyeye karşı اَللّٰهُ اَكْبَرُ deyip tekbîr getirmek, her insânın vazífe-i fıtratı ve farîza-i hılkatidir.

Hulâsa: Bir gün, hem bütün zamânların, hem de o zamânlarda vücûda gelen mevcûdât-ı álemin ve hâdisât-ı kâinâtın hulâsasıdır. Demek, bir gün, bütün álem demektir. Gün açılmış álem olmuş, álem toplanmış bir gün olmuştur. O hâlde, bütün álem isbât eder ki, haşir vukú‘ bulacaktır. Mâdem haşir vukú‘ bulacaktır. Öyleyse, ey ins ve cin! Namâz ve ibâdet ile dergâh-ı İlâhîye ilticâ edin!

(BEŞİNCİ NÜKTE: İnsân, fıtraten gáyet zaíftir. Hâlbuki, her şey ona ilişir, onu müteessir ve müteellim eder. Hem gáyet ácizdir. Hâlbuki, belâları ve düşmânları pek çoktur. Hem gáyet fakírdir. Hâlbuki, ihtiyâcâtı pek ziyâdedir.) İnsân, iki dehşetli yara ile mübtelâdır. Biri “ácizlik” yarası; diğeri “fakírlik” yarasıdır. Ácizlik yarası, fakírlik yarasından daha büyüktür.

Evet, insân ácizdir, belâ ve düşmânları hadsizdir. Fakírdir, ihtiyâcâtı pek ziyâdedir. İhtiyâcâtı, semâvât ve Arz’a yayılmış, arzûları ebede kadar uzanmıştır. Böyle bir insân için elbette bir istinâd ve bir istimdâd noktası lâzımdır. Yoksa insân, zelîl

Lügat: tasarrufât, tasarruf, dehş(e), elbette, dehşet, dergâh, farîza, hadsiz, teelli, teessi, hâdis, istim