Dokuzuncu Söz/Metin

Şerh

şu tarzların birisiyle ifâde ediliyor.” [73]

Demek, bütün semâvî kitâblar ve ilimler ve bütün álem, Kur’ân’dadır. Kur’ân ise, Fâtiha-i Şerîfe’dedir.

Kutb-i Şa‘rânî’den, “Álim kimdir?” diye sormuşlar. O da; “Bize göre, álim odur ki; Besmele-i Şerîfe’yi okuduğu zamân, Hazret-i Âdem’den kıyâmete kadar, hem Álem-i Vücûb’u, hem Álem-i İmkân’ı, hem bütün semâvî kitâbların esâsâtını, hem Kur’ân’ın bütün ahkâmını, hem mezhebleri, hem ne kadar ulûm-i evvelîn ve âhirîn varsa hepsini o Besmele-i Şerîfe’de eser-i ilhâm olarak ânî bir súrette bulduysa, işte biz ona álim deriz. Yoksa, o kimse, bizim yanımızda álim değildir” demiştir.

Şimdi bak! Namâzı kılan insân ki; bütün álemin hulâsası ve bin bir ism-i İlâhînin tecellîgâhıdır. Şöyle bir insân, namâzda öyle bir kelâmı okuyor ki; o kelâm, bütün álemi ve bütün Kur’ân’ı içine almıştır. Ezel ve ebed, Cennet ve Cehennem hepsi içinde derc edilmiş bir Kelâmulláh’ı okur.

Peki, bu kılınan namâzın mâhiyyeti nedir? İşte gelecek cümleler de bunu îzáh etmektedir:

(Namâz dahi bütün ibâdâtın envâını şâmil bir fihriste-i nûrâniyyedir ve bütün esnâf-ı mahlûkátın elvân-ı ibâdetlerine işâret eden bir harîta-i kudsiyyedir.)

Lügat: cehennem, besmele, evvelîn, fihris, fâtiha, fâtih