Şerh

“Tuyûrları söylettirir ya bir lezzet-i ni’met, ya bir nüzûl-i rahmet. Ayrı ayrı seslerle, küçük âğâzlarıyla rahmeti alkışlarlar, ni’met üstünde iner, şükür ile eder pervâz.

         “Remzen onlar derler: ‘Ey kâinât kardeşler! Ne güzeldir hâlimiz: Şefkatle perverdeyiz, Hâlimizden memnûnuz. Sivri dimdikleriyle fezâya saçıyorlar birer âvâz-ı pür-nâz.’

         “Gùyâ bütün kâinât ulvî bir mûsikîdir, îman nûru işitir ezkâr ve tesbîhleri. Zîrâ hikmet reddeder tesâdüf vücûdunu, nizâm ise tardeder ittifâk-ı evhâm-sâz.”^[1]

Bu hakìkatleri anlayabilmek için Risâle-i Nûr’u mütefekkirâne ve müdâkkikâne okumak lâzımdır. Risâle-i Nûr’un ilme’l-yakìni, evliyâların ayne’l-yakìni gibidir.

Mevcûdât, kusùrâtıyla سُبْحَانَ اللَّهِ diyor. Müteaddid tesbîhâtı yapıyor. Ni’mete mazhariyyetle الْحَمْدُ لِلَّهِ diyor. Ağaç ayakta iken سُبْحَانَ اللَّهِ diyerek, bir çeşit ibâdeti yapıyor. Cenâb-ı Hakk’a karşı kendini kusùrlu görüp سُبْحَانَ اللَّهِ  diyor. İşte her bir mevcûd böyle, hâlden hâle, tavırdan tavra geçtikçe, ona göre

       سُبْحَانَ اللَّهِ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ وَ لاَ اِلَهَ اِلاَّ اللَّهُ وَ اللَّهُ اَكْبَرُ وَ لاَ حَوْلَ وَ لاَ قُوَّةَ اِلاَّ بِاللَّهِ        

kelimelerini ifâde ediyor.

      Cenâb-ı Hakk’ın zât, sıfat, esmâ ve ef’âlinde şerîki yoktur. O Kuddûs’tur. Biz ise, kusùrluyuz. Mevcûdât, bütün merâtib-ı vücûdiyle müteaddid envâ’-ı tesbîhâtı yapıyor. Ya’nî hayâtıyla ve memâtiyle سُبْحَانَ اللَّهِ ; rızka mazhariyyeti ile de

Lügat: perverde, ariyyet, pür-nâz, hikmet, kelime, teaddi