Şerh

âyet-i kerîmesinin sarâhatiyle; “Cennet, mü’minlere ma’nen yaklaştırılır.”^[1] Veyâ ehl-i îmândan bir kısmı elli bin senelik mesâfeyi bir günde keser demektir.

(Bu yüzde bâkì semereler ve meyveler yetiştirmek var; bekàya hizmet eder, fânî şeyleri bâkì hükmüne getirir.) Dünyânın âhirete bakan bu yüzüne nazar edildiğinde mevcûdâtın, bâhusûs insânın zikir ve tesbîhâtının, şükür ve ibâdâtının orada semere ve meyve verdiği görülecektir. Bütün ibâdetler Cennet’e gittiği gibi; ibâdetlerin edâ edildiği ibâdet mahalleri de (câmi’ler ve medreseler gibi) Cennet’e gidecektir. Bütün küfür ve günâhlar Cehennem’e zakkùm yetiştirdiği gibi;  o küfür ve günâhların işlendiği yerler ve kendisine ibâdet edilen putlar da Cehennem’e gidecektir. Gelecek âyet-i kerîmeler, bu hakìkatı ifâde etmektedir:

إِنَّكُمْ وَمَا تَعْبُدُونَ مِن دُونِ اللَّهِ حَصَبُ جَهَنَّمَ أَنتُمْ لَهَا وَارِدُونَ

“(Şüphe yok ki,) ey müşrikler! (Siz ve Allâh’tan başka taptığınız nesneler,) cansız maddeler türünden olan putlar (Cehennem’e atılıp yakılacak şeylersiniz.) Sizler ve taptığınız nesneler, Cehennem’in yakıtı olacak odunlar mesâbesindesiniz. Evet, ey müşrikler! (Siz) hepiniz (oraya) o Cehennem’e (varıp gireceksiniz.) Orası sizin ikâmetgâhınız olacaktır. Fir’avun ve Nemrûd gibi ilâhlık iddiâsında bulunmuş olan kâfîrler de zâten kâfîr oldukları için Cehennem’e atılacaklardır.”

لَوْ كَانَ هَٰؤُلَاءِ آلِهَةً مَّا وَرَدُوهَا ۖ وَكُلٌّ فِيهَا خَالِدُونَ

“Bir kere düşünmeli! (Eğer onlar) o Allâh’tan başka tapılan nesneler, sizin iddiâ ettiğiniz gibi (ilâhlar olsalar idi oraya) Cehennem’e (varıp girmezlerdi.) Öyle bir azâba müstahak olmazlardı. (Hâlbuki hepsi de) o putlar da, onlara tapanlar da (orada ebediyyen kalıcılardır.) Artık oradan kurtuluş ümîdi yoktur.”^[2]

 

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا قُوا أَنفُسَكُمْ وَأَهْلِيكُمْ نَارًا وَقُودُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَةُ

Lügat: ebediyyen, cehennem, semer(e), mahalle, medrese, ediyye, hizmet, âhiret, sinin, âhire