Şerh

Mezkûr hakàiki, ancak sırr-ı verâset-i nübüvvete mazhar olan zevât-ı âliye tam ma’nâsıyla anlar. Bizler ise, Risâle-i Nûr eserlerini müdâkkikàne okuyup o hakàiki ilmen tasdîk etmekle mükellefiz.

Esmâ-i İlâhiyye’nin tecelliyyâtı hadsiz olduğundan enbiyâ, asfiyâ, evliyâ ve ulemânın terakkìyyâtında, merâtib-i ma’neviyyelerinde de nihâyet yoktur.  Hattâ Resûl-i Ekrem (asm) hadsiz merâtibe terakkì etmiş iken, yine ümmetinin salevâtına hadsiz ihtiyâç göstermiştir. Çünkü ümmeti, O Zât-ı Ekrem (asm)’a ne kadar salâvat-ı şerîfe getirirse, O Zât-ı Ekrem (asm) Allâh’a o kadar yaklaşır. O yaklaşmanın sonu yoktur. Kàbiliyyetler, ayrı ayrı olduğundan, Allâh’a yaklaşmak da ayrı ayrı olur.

(Bir ân-ı seyyâle) geçip giden az bir zamân (yaşamak, hadsiz envâr-ı vücûda medârdır.) Bir mevcûd, bir an vücûda mazhar olsa, ezel ve ebed sultânı olan Vâcibü’l-Vücûd’a intisâbı sebebiyle ebedî kalır, artık yok olmaz. Meselâ; dünyâya gelen bir çocuk hemen vefât etse; Zât-ı Vâcibü’l-Vücûd’a intisâbla vücûd ni’metine mazhar olduğu için bir daha yok olmaz.

Cenâb-ı Hak, Vâcibü’l-Vücûd’dur. Mevcûdât-ı âlem, O Vâcibü’l-Vücûd ünvânına âyinedir. Cenâb-ı Hak, esmâsının nakışlarını ve cemâlini o âyinelerde seyreder. O esmâya âyine olan mevcûdu yok etmek, asla O’nun şanına yakışmaz. Demek Cenâb-ı Hak,  mevcûdât-ı âlemi, Vâcibü’l-Vücûd ismine âyine eder, onları hâlden hâle, tavırdan tavra geçirir, ancak yok etmez.

Bir an Vâcibü’l-Vücûd’a îmân ve ubûdiyyet ile intisâbını bilen bir mü’min, küllî ubûdiyyetiyle kâinât kadar bir ibâdete mazhar olur ve mevcûdât-ı âlemin ibâdetine hissedar olur. Bu hâle mazhariyyet için bir an kâfîdir. Meselâ; لاَ اِلَهَ اِلاَّ اللَّهُ diyen bir mü’min, bütün mevcûdâtı bir ele teslîm eder. Böylece bütün mevcûdâtın O Ma’bûd-i Bilhakka olan ibâdetlerine ma’nen ortak olur, kâinât kadar ibâdet etmiş gibi olur. O hâlde bu hakìkati düşünerek bir def’a da olsa ihlâsla kelime-i tevhîdi söyle.

Kezâ   اَللَّهُ اَكْبَرُ  اَلْحَمْدُ لِلَّهِ سُبْحَانَ اللَّه  gibi kelimât-ı kudsiyye dahi kâinât 

Lügat: hissedar, nübüvvet, ariyyet, übüvvet, hadsiz, kelime, mezkûr, küllî, vâcib, âliye