3- Hayâlen gitmek mes’elesine bir misâl: “Onuncu Söz”ün “Beşinci Hakíkati”ndeki “Gel, bu zamândan tecerrüd edip fikren Asr-ı Saádete ve hayâlen Ceziretü’l-Araba gidelim” diye başlayan ders, başka bir cevâba hâcet bırakmıyor. Yoksa, bu zamândan ayrılmadan, tâ o zamânı yaşamadan, hakíkí olarak ne Asr-ı Saádet ve ne de risâlet vazífesinin îfâsındaki güçlükler anlaşılamaz.

4- Hazret-i Peygamber (sav) üzerine salevât-ı şerîfe getiri­lirken, fikren onun risâlet vazífesini yaptığı zamâna ve hayâlen kabr-i saádetlerinin yerine gitmeli ve, “Yâ Rab! Bu zât (asm)’ı halk etmeseydin, bu álemin ve gelecek álemlerin halkına lüzûm görmeyecektin. Öyleyse, yokluktan kurtulmamızın vesîlesi ve bize Seni tanıtan ve muhtâc olduğumuz her şeyi öğreten seyyidimiz olan bu zât (asm)’a rahmet ve merhamet et ki; o rahmetin ve o merhametin bize sirâyet etsin” ma‘nâsında mütefekkirâne salevât-ı şerîfe getirmeli.

5- Uhuvvet hakkındaki istifhâmınıza gelince: “Uhuvvet Risâlesi” kâfîdir. Bu Risâle, “İhlâs Risâlesi” ile birlikte mütálea edilmelidir.

6- Elláh’a muhabbet, “On Birinci Lem‘a”nın “Beşinci ve Onuncu Nükte”lerinde îzáh edilmiştir. Bu îzáhlara göre, Pey­gamber’e muhabbet de nasıl olacağı beyân edilmiştir. Bu bâb­da aynı Lem‘anın “On Birinci Nükte”si de şâheserdir. Zâten “Otuz İkinci Söz”ün “Üçüncü Mevkıf”ı muhabbetlerin Elláh için nasıl olacağını pek güzel göstermiş, ta‘rîf de etmiştir.

Şunu da ilâve edeyim ki; muhabbetulláhın alâmeti üçtür:

1)  Hakk‘ın rızásını, halkın rızásına tercîh etmek.  

2)  Dâr-ı garûr, ya‘nî aldatıcı olan dünyâdan rağbeti (isteği) kesmek. 

Lügat: peygamber, merhamet, muhabbet, tecerrüd, uhuvvet, alâmet, birinc, cezire, fikren, rağbet, seyyid, istif, sinin