“Evet, mâdem hîç bir saltanat yoktur ki, o saltanata itáat edenlere mükâfâtı ve isyân edenlere mücâzâtı bulunmasın. Elbette, rubûbiyyet-i mutlaka mertebesinde bir saltanat-ı sermediyyenin, o saltanata îmân ile intisâb ve táat ile fermânlarına teslim olanlara mükâfâtı ve o izzetli saltanatı küfür ve isyânla inkâr edenlere de mücâzâtı; o rahmet ve cemâle, o izzet ve celâle lâyık bir tarzda olacak diye ‘Rabbü’l-Álemîn’ ve ‘Sultánü’d-Deyyân’ isimleri cevâb veriyorlar.” [267]

Bu âyet-i kerîme, aynı zamânda haşr-i cismânîyi isbât eder. Şöyle ki:

Kur’ân-ı Mu‘cizü’l-Beyân, خَلَقَ لَكُمْ مِنْ اَنْفُسِكُمْ اَزْوَاجًا âyet-i kerîmesiyle ezvâcı nazara veriyor. Bununla, haşr-i cismânîyi ve Cennet’teki saádet ve lezâizin cismânî olduğunu ifâde ediyor. Mâdem bu dünyâda zevc ve zevce berâber yaşıyorlar, muámele-i zevciyyede bulunuyorlar, bir áile teşkîl ediyorlar, huzúr ve sükûnet için biribirlerine muhtâcdırlar. Dünyâda áilenin teşekkülü isbât eder ki; bu dünyâdan îmân ile âhirete irtihâl eden zevc ve zevce orada berâber bulunacaklar, muámele-i zevciyye (cinsî münâsebet) orada dahi devâm edecek, [268] áile ferdleri bir araya gelip biribirleriyle ünsiyyet edeceklerdir. [269] Mâdem dünyâda ehl-i îmânın áilesi küçük bir Cennet hükmündedir. Öyle ise, hakíkí Cennet’te saádet-i cismâniyye olacaktır.  Buradaki ezvâc, Cennet’teki ezvâcın, ya‘nî dünyâdan giden kadınlarla, hûrîlerin birer nümûnesidir. Buradaki ev, oradaki evin nümûnesidir. Demek, bu âyet-i kerîme, dünyânın âhiretin nümûnesi olması cihetiyle de haşr-i cismânîyi isbât ediyor.

Evet, Cennet’teki saádet, rûhânî ve cismânî olmak üzere iki kısımdır. Kur’ân’ın ma‘nevî tefsîri olan “Risâle-i Nûr” eserlerinde bu iki kısım saádet, şöyle îzáh edilmektedir:

“Saádet-i ebediyye iki kısımdır:

“Birinci ve en birinci kısmı: Elláh’ın rızásına, lütfuna, tecellîsine, kurbiyyetine mazhar olmaktır.

Lügat: kurbiyyet, saltanat, teşekkül, elbette, mertebe, sükûnet, birinc, ediyye, teslim, âhiret, cinsî, inkâr, sükûn, âhire