Arabî İşârâtü’l-İ‘câz'ın Meâl ve Şerhi

Ebû Hüreyre (ra), daha sonra şöyle dedi: Şâyet istiyorsanız, bu hakíkata işâret eden şu âyeti okuyunuz:

فَلَا تَعْلَمُ نَفْسٌ مَا اُخْفِىَ لَهُمْ مِنْ قُرَّةِ اَعْيُنٍ جَزَاءً بِمَا كَانُوا يَعْمَلُونَ[201]

Ya‘nî, “Hiçbir nefis, kendileri için, gözleri rûşen edecek, aydınlatacak ni‘metlerden neler gizlenmiş, hâzırlanmış olduğunu bilemez.”[202]

Müellif (ra), bu hadîs-i şerîfin şerhi sadedinde “Sözler” adlı eserinde şöyle buyurmuştur:

“Hem anlarsın ki: Öyle bir Rahmân, öyle bir álemde, öyle has ibâdına öyle ikrâmlar edecek; ne göz görmüş, ne kulak işitmiş, ne kalb-i beşere hutúr etmiştir. Âmennâ...”[203]

“Ve şu meydân-ı tecrübe ve şu destgâh-ı imtihândan sonra onların Rabb-i Kerim’i onları, îmânlarına mükâfât olarak saádet-i ebediyyeye ve İslâmiyyetlerine ücret olarak dârüsselâma da‘vet ederek öyle bir ikrâm etti ve eder ki, hîç göz görmemiş ve kulak işitmemiş ve kalb-i beşere hutúr etmemiş derecede parlak bir tarzda rahmetine mazhar etti ve onlara ebediyyet ve beká verdi. Çünki ebedî ve sermedî olan bir cemâlin seyirci müştâkı ve âyinedar âşıkı, elbette bâkí kalıp ebede gidecektir.

İşte Kur’ân şâkirdlerinin ákıbetleri böyledir. Cenâb-ı Hak bizleri onlardan eylesin.  Âmîn!”[204]

Altıncı Nükte: جَنَّاتٍ kelimesinin nekire getirilmesinin bir nüktesi de şudur: Tâ ki herkes, nasıl bir Cennet’i istihsân edip istiyorsa; ne şekilde bir Cennet’i tasavvur edip düşünüyorsa; ona göre bir Cennet verileceğine işâret etsin.

Evet, herkesin istediği, arzu ettiği cennetler ayrı ayrıdır; herkes, kendi zevkine göre bir Cennet ister. Meselâ; yayla hayâtına alışan bir kimse, yayla gibi bir yeri ve ona münâsib bir çadırı, bir evi ister. İşte ehl-i Cennet için, böyle yerler de vardır. Hem meselâ; şehirde yaşamak isteyen kimse, başka bir tarzda saraylar, köşkler, mâlikhaneler ister.

Lügat: tasavvur, elbette, hüreyre, sermedî, tecrübe, ediyye, kelime, nekire, sinin, âmiyy, şehir, şekil