ma’nâdadır. Ya’nî, “Hakáik-ı mâniyyenin inkişâfına ve ma’rifet-i İlâhiyyenin husúlüne vesîle olacak; Zât-ı Akdes-i İlâhiyye’nin ef’ál, esmâ ve sıfâtıyla her yerde hâzır ve nâzır olduğunu derketmeye; tecelliyyât-ı esmâ, sıfât ve Zâtiyyeye mazhar olup her şeyde lâ zamânî, lâ mekânî ve lâ keyfî bir súrette cemâl-i bâ-kemâl-i İlâhîsini müşâhede etmeye ve rızásına nâil olmaya ulaştıracak tarîkler pek çoktur” demektir. 

    Suâl: Tarîkatın gáyesi nedir? 

   Elcevâb: Kur’ân ve Hadîs’te geçen evâmir-i İlâhiyyeye inkıyâd ve nevâhî-i İlâhiyyeden ictinâb etmek súretiyle rızá-i İlâhîyi kazanmak, kendinde ve Álemde tecellî eden esmâ ve sıfât-ı İlâhiyyeyi müşâhede etmek, netîcede cemâlulláh ile müşerref olmaktır. Hikmet-i Álemin tılsımını halletmek ve hılkat-i insânın muammâsını keşfetmektir. Bütün tarîkatlerin gáye ve hedefi budur. Risâle-i Nûr da bir tarîkattır. Tarîkatten ziyâde hakíkattir, şerîattir. “Acz, fakr, şefkat ve tefekkür” esâslarına dayanan Risâle-i Nûr Mesleği’nin gáyesi ve hedefi de budur. “Acz”iyle, Ma’bûd ve Hâkim isimlerini bulmak; “fakr”ıyla Rahmân ismine yanaşmak; “şefkat” sâikasıyla Rahîm ismine vâsıl olmak; “tefekkür” ile de Hakîm ismine ulaşmaktır. Eğer bir ehl-i tarîk veyâ bir Risâle-i Nûr şâkirdi, Kitâb ve Sünnet ile teşerru’ etmezse, kendinde ve Álemde tecellî eden esmâ ve sıfât-ı İlâhiyyeyi müşâhede etmezse, hikmet-i Álemin tılsımını, hılkat-i insânın muammâsını keşfetmezse, cemâl-i bâ-kemâl-i İlâhî ve rızá-i Rabbânî ile müşerref olmazsa; bu gáye ve hedefe ulaşmamış demektir. 

    Ne tarîkat, ne de Risâle-i Nûr Mesleği müstakildir. Esâs olan Kitâb ve Sünnet’tir. Kitâb ve Sünnet’te beyân buyrulan başta tevhîd ve haşir olmak üzere cümle ahkâm-ı İlâhiyyedir. Tarîkat ve Risâle-i Nûr, rızá-i İlâhîyi elde etmek maksadıyla bu ahkâmı anlamak ve onunla amel etmek husúsunda birer vesîledir. Hâşâ, Şâh-ı Nakşibend, Gavs-ı Geylânî gibi tarîkat pîrleri ve son asırda Üstâd Bedîuzzamân Hazretleri, insânları kendi şahıslarına da’vet etmemişlerdir. Halkı, Hálık-ı Álem’e îmân ve ibâdete da’vet etmiş, Kitâb ve Sünnet’e da’vet etmiş; başta tevhîd ve haşir olmak üzere hakáik-ı îmâniyyenin inkişâfına, ma’rifetulláh ve muhabbetulláhda terakkí etmeye da’vet etmişlerdir.

    İşte Müellif (ra)’ın, “Cenâb-ı Hakk’a vâsıl olacak tarîkler pek çoktur” cümlesi, bütün tarîklerin gáyesinin îmân hakíkatlerini inkişâf ettirmek ve ma’rifetulláhı elde etmek ve Cenâb-ı Hakk’ın rızásını kazanmak olduğuna işâret etmektedir.