Şerh

RÂBITA-İ MEVT

Râbıta-i mevt; ölümle irtibât kurmak, ölümü unutmayıp hátırından çıkarmamak demektir.

Ma’lûmdur ki; dünyâ muhabbeti bütün hatáların başıdır. Dünyâya muhabbetin sebebi ise, ölümü unutup dünyâyı bâkí tevehhüm etmektir. Çünkü, insân, bekáya áşıktır ve fânî şeyleri sevmez. Kendi ölümünü ve Álemin ölümünü unutan kimse ise, dünyâyı bâkí tevehhüm eder ve kendini de o dünyâda ebedî kalacakmış gibi tasavvur eder. Bu tevehhümden ise, túl-i emel, ya’nî uzun uzadıya arzû ve istekler neş’et eder. Evet, dünyâyı bâkí tevehhüm eden ve kendini o dünyâda bâkí zanneden bir insânın kalbinde, dünyâya áid uzun emeller, ümîdler ve arzûlar oluşmaya başlar.

Nasıl ki; vatan-ı aslîsine gitmek ve seyyid-i kerîminin huzúruna varmak için sefere çıkan bir insânın, bütün ümîd ve emelleri, bütün himmet ve gayretleri, o vatan-ı aslîye müteveccihdir. Her ne kadar sefer sırasında ba’zı menzillerde konaklar ve eğlenirse de, hîçbir vakit ana maksadından ayrılmaz ve durduğu menzillerde dâimî kalmayacağını bildiği için, onlarla fazla bir alâka kurmaz. Ba’zan bir yerde oturur, yemek yer; ba’zan etrâfı seyreder; ba’zan dinlenir. Fakat, her ne yaparsa yapsın, bunların hepsi tebeídir. Maksúd-i hakíkísi değildir. Belki bütün yaptığı şeyler bir cihette, maksúd-i hakíkísi olan vatan-ı aslîsine gitmek ve seyyidinin huzúruna varmak için birer vesîledir. Yolda gördüğü şeylerin vaz’ıyyet ve ahvâliyle de ciddi bir alâkası yoktur. Çünkü, bilir ki; az sonra onlardan ayrılacaktır. Fakat, bu adam seferde olduğunu ve o menzillerde dâimî kalmayacağını unuttuğu vakit, asıl maksadından ayrılır. Dâimî oralarda kalacak gibi hırs ile seferine lâzım olmayan, hattâ onu seferden alıkoyacak ve ona zarar verecek işlerle beyhûde meşgúl olmaya başlar. Az sonra ayrılacağı şeylerle ciddi alâkadâr olur.

Aynen öyle de; vatan-ı aslîmiz olan dâr-ı âhirete ve huzúr-i kibriyâya doğru olan şu hayât seferinde, ilk menzilimiz olan şu dünyâya gelen bir insân, eğer seferde olduğunu unutup, dünyâda bâkí kalacağını tevehhüm ederse; dünyâyı

Lügat: muhabbet, tasavvur, tevehhüm, beyhûde, himmet, menzil, seyyid, âhiret, âhire