Şerh

(asm)’ın, sahâbe-i kirâmın, kısaca Kur’ân-ı Azímü’ş-şân’ın mesleğidir. Kur’ân tekvînen ve teklîfen bu dersi vermektedir. Bu meslek, hâşâ, Üstâd Bedîuzzamân’a mahsús bir meslek değildir. O zât, doğrudan doğruya sırr-ı i’câz-ı Kur’ân’ı beyân etmektedir ki; bu, sahâbe mesleğidir.

Evet, Resûl-i Ekrem (sav) Efendimiz’in mesleği “acz, fakr, şefkat ve tefekkür” esâslarına dayanır. O zât-ı Ekrem (asm), a’zamî mertebede Hakîm ve Rahîm isimlerine mazhardır ve kendisine ilk nâzil olan âyet,

بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّح۪يمِ  ’dir. Risâle-i Nûr Mesleği de Kur’ânî bir meslek olduğundan ve Besmele de Kur’ân’ın mücmel bir hulâsası olduğundan ve onun arş-ı hakíkate götüren yolunu beyân ettiğinden, Besmele’ye dikkat ettiğimizde, şu mesleği bize ders verdiğini görürüz. اللّٰهِ lafza-i celâli, “acz ve tefekkür” esâslarına; الرَّحْمٰنِ ismi “fakr” esâsına; الرَّح۪يمِ ismi de “şefkat” esâsına bakar.

 اللّٰهِ isminin ma’nâsı; Ma’bûd-i bi’l-hak demektir. Ma’bûdiyyet ise, iki hakíkati ihtivâ eder.

Birincisi: Ma’bûd olan Zât-ı Akdes, “Kadîr”dir. Çünkü, ubûdiyyetin menbaı, “acz”dir. Áciz olan raıyyeti, ibâdetle, O’nun kudretine ilticâ ve istinâd ederler. Şu noktadan “Elláh” ismi, Risâle-i Nûr Mesleği’nin dört esâsından biri olan “acz”e bakar. 

İkincisi: Ma’bûd olan Zât, aynı zamânda “Hâkim, Hakem ve Hakîm”dir. Çünkü, ibâdet, itáat demektir. İtáat ise, kánûnlara riáyettir. Ya’nî, Ma’bûd olan Zât, kánûn koyar ve bütün ibâdını hükmü altına alır. Demek, Ma’bûd-i Bi’l-hak olan Zât, kánûn koyar ve raıyyeti olan âbidleri de O’nun hikmetli, maslahatlı kánûnlarına itáat etmek súretiyle O’na ibâdet ederler. Bu itáatin netîcesinde O’nun rahmetine nâil olurlar. Şu noktadan “Elláh” ismi, Risâle-i Nûr Mesleği’nin dört esâsından biri olan “tefekkür”e bakar. 

الرَّحْمٰنِ  isminin ma’nâsı rızka baktığından,“fakr”ımıza nazar ediyor. Elláh, “Rahmân”dır; insân ve cümle Álem ise, fakîrdir. Şu noktadan Rahmân ismi, Risâle-i Nûr Mesleği’nin dört esâsından biri olan “fakr”a bakar.

Lügat: lafza-i celâl, maslahat, tefekkür, besmele, mertebe, udre(t), birinc, dikkat, efendi, hikmet, şefkat, nâzil