Şerh

kalb ve rûhun harekete geçmesi mümkün değildir. Demek, Kur’ânî bir tarzda tefekkür etmenin yegâne çâresi, râbıta-i mevttir. Zîrâ, Kur’ân, evvelemirde insânın ve Álemin zevâl ve fenâsını nazara verir; sonra tevhîd ve haşir rükünleriyle o zevâl ve fenâdan gelen ma’nevî elemi izâle eder; daha sonra Mahbûb ve Matlûb-i Hakíkí’yi buldurur.

Tefekkür esâsını anlamak için, Üstâd Bedîuzzamân (ra) Hazretlerinin gelecek mektûbunu da dikkatle mütálea etmek gerektir:

“Geçen üç sene evvel, Ramazán’da te’lîf edilen ve yine bu sene Ramazán’da serbest intişâr eden ‘Âyetü’l-Kübrâ’nın bir hulâsası olan ‘Hizbün-Nûriyye’yi okudum. Fakat, bir sâatten fazla çekerdi. Birden o hulâsanın da bir hulâsası, on veyâ on beş dakíka aynı Ramazán’da tezáhür etti. Onu okuduğum zamân, bütün ‘Âyetü’l-Kübrâ’yı okuyorum gibi bir inkişâfat-ı îmânîye ve تَفَكُّرُ سَاعَةٍ خَيْرٌ مِنْ عِبَادَةِ سَنَةٍ sırrına mazhar iki veyâ üç sahifeyi Arabiyyü’l-ibâre okuyorum. Vakit bulamıyorum, kendi kalemimle size yazayım. İnşaelláh bir zamân size yazacağım. O parçayı benim gibi anlayanlar, kendisine mahsús nüshalarında ya ‘Âyetü’l-Kübrâ’ya, ya ‘Hizbü’n-Nûriyye’nin âhirinde yazar. Tesbîhâttan ve duádan sonra otuz üç def’a لَٓا اِلٰهَ اِلَّا اللّٰهُ  tesbîhâtımızın yerinde yalnız sabah tesbîhâtında, ma’nasını düşünerek, bunu okuyabilir.” [137]

Üstâd Hazretleri, bu mektûbunda demek istiyor ki: “Sabah namâzından sonra, لَٓا اِلٰهَ اِلَّا اللّٰهُ cümle-i kudsiyyesini yüz def’a tekrâr edip bu cümlenin ifâde ettiği maáni-i kudsiyyeyi tefekkür ederek tamâmladığım zamân, bütün merâtib-i esmâyı bitiriyorum.”

Cezb ü câzibe-i rahmet-i İlâhiyye olmazsa, Hakîm ve Rahîm isimleriyle müsemmâ bir Zât, bizzât Kendisini ta’rîf ettirmek istemezse; beşer, kendi gücüyle bu makáma çıkamaz. Öyleyse; “Dergâhında lütfunu bekler bir gedâyım” niyâzıyla acz ve fakrımızı, rahmet-i İlâhiyyenin celb ve cezbine şefâatçi etmemiz gerektir.

Yâ Rabbî! Cürmümüz çok; anlayışımız kıt; asrın fitnesi de şiddetli. Bununla berâber, Senin rahmetinden asla ümîdimizi kesmeyiz. Rahmet ve inâyetini bizlere yâr eyle. Yâ Rabbî! Şu dürûs-i Kur’âniyye hürmetine bize öyle bir terakkí

Lügat: tefekkür, hareket, serbest, dergâh, dikkat, sahife, yegâne, şiddet