Metin

O tarîkler içinde, kàsır fehmimle Kur'ân'dan istifade ettiğim "acz ve fakr ve şefkat ve tefekkür" tarîkıdır.

Şerh

ezvâk-ı kerâmetlere koşmadıklarına bir hüsn-i misâldir.” [104]

Müellif (ra), Nûr’un birinci talebesi olan Hacı Hulûsí Bey’e yazdığı bir mektûbda, kerâmet ile ikrâm arasındaki farkı şöyle îzáh etmektedir:

“Neşr-i envâr-ı Kur’âniyyedeki muvaffakıyyetin ve gayretin ve şevkın, bir ikrâm-ı İlâhîdir, belki bir kerâmet-i Kur’âniyyedir, bir inâyet-i Rabbâniyyedir. Sizi tebrîk ediyorum. Kerâmet ve ikrâm ve inâyetin bahsi geldiği münâsebetiyle, kerâmet ve ikrâmın bir farkını söyleyeceğim. Şöyle ki:

“Kerâmetin izhârı, zarûret olmadan zarardır. İkrâmın izhârı ise, bir tahdîs-i ni’mettir. Eğer kerâmet ile müşerref olan bir şahıs, bilerek hárika bir emre mazhar olursa, o hâlde eğer nefs-i emmâresi bâkí ise, kendine güvenmek ve nefsine ve keşfine i’timâd etmek ve gurûra düşmek cihetinde istidrâc olabilir. Eğer bilmeyerek hárika bir emre mazhar olursa, meselâ birisinin kalbinde bir suâl var, inták-ı bi’l-hak nev’ınden ona muvâfık bir cevâb verir; sonra anlar. Anladıktan sonra, kendi nefsine değil, belki kendi Rabbisine i’timâdı ziyâdeleşir ve, ‘Beni benden ziyâde terbiye eden bir Hâfızım vardır’ der, tevekkülünü ziyâdeleştirir. Bu kısım, hatarsız bir kerâmettir; ihfâsına mükellef değil, fakat fahr için kasden izhârına çalışmamalı. Çünkü, onda záhiren insânın kesbinin bir medhali bulunduğundan, nefsine nisbet edebilir.

“Ammâ,ikrâm ise; o, kerâmetin selâmetli olan ikinci nev’ınden daha selâmetli, bence daha álîdir. İzhârı, tahdîs-i ni’mettir. Kesbin medhali yoktur, nefsi onu kendine isnâd etmez.

“İşte kardeşim; hem senin hakkında, hem benim hakkımda, bâ-husús Kur’ân hakkındaki hizmetimizde eskiden beri gördüğüm ve yazdığım ihsânat-ı İlâhiyye bir ikrâmdır; izhârı, tahdîs-i ni’mettir. Onun için, sana karşı tahdîs-i ni’met nev’ınden ikimizin hizmetimize áid muvaffakıyyâtı yazıyorum. Biliyordum ki; sende fahr değil, şükür  dâmârını  tahrîk  ediyor.” [105]

(O tarîkler içinde, kásır fehmimle Kur’ân’dan istifâde ettiğim “acz ve fakr ve şefkat ve tefekkür” tarîkıdır) yoludur. İnsân, “acz ve fakr”ıyla Kadîr, Ma’bûd

Lügat: istifade, tefekkür, tevekkül, terbiye, birinc, hizmet, nisbet, şefkat, istif, sinin