Metin

1. BÖLÜM

YİRMİ DÖRDÜNCÜ MEKTÛB

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ

يَفْعَلُ اللَّهُ مَا يَشَاءُ * اِنَّ اللَّهَ يَحْكُمُ مَا يُريدُ

     Suâl: Eâzım-ı Esmâ-i İlâhiyyeden olan Rahîm ve Hakîm ve Vedûd’un iktizâ ettikleri şefkatperverâne terbiye ve maslahatkârâne tedbîr ve muhabbetdârâne taltîf, nasıl ve ne sûretle, müdhiş ve muvahhiş olan mevt ve adem ile, zevâl ve firâk ile, musîbet ve meşakkatle tevfîk edilebilir? Haydi insân, saâdet-i ebediyyeye gittiği için, mevt yolunda geçtiğini hoş görelim; fakat bu nâzik ve nâzenîn ve zîhayât olan eşcâr ve nebâtât enva’ları ve çiçekleri ve vücûda lâyık ve hayâta âşık ve bekàya müştâk olan hayvânât tâifelerini, mütemâdiyen hiçbirini bırakmayarak ifnâlarında ve gàyet sür’atle onlara göz açtırmayarak i’dâmlarında ve onlara nefes aldırmayarak meşakkatle çalıştırmalarında ve hiçbirini râhatta bırakmayarak musîbetlerle tağyîrlerinde ve hiçbirini müstesnâ etmeyerek öldürmelerinde ve hiçbiri durmayarak zevâllerinde ve hiçbiri memnûn olmayarak firâklarında hangi şefkat ve merhamet var hangi hikmet ve maslahat bulunur, hangi lütuf ve merhamet yerleşebilir? 

     Elcevâb: Dâî ve muktazîyi gösteren, “Beş Remiz” ile ve gàyeleri ve fâideleri gösteren “Beş İşâret” ile şu suâli halleden çok geniş ve çok derin ve çok yüksek olan hakìkat-ı uzmâya uzaktan uzağa baktırmağa çalışacağız.

Şerh

YİRMİ DÖRDÜNCÜ MEKTÛB

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ

Lügat: maslahatkârâne, maslahat, merhamet, meşakkat, muhabbet, perverân, terbiye, ediyye, hikmet, saâdet, âdiyen, şefkat, fâide, nâzik, âdiye