Şerh

hâlde, bir hazîn nûr-i vücûd bulabilir.) Ehl-i dalâletin vücûdu ne kadardır? Bir ân-ı seyyâledir. Zîrâ onun inancına göre geçmiş ve gelecek ma’dûm olduğundan, geçmiş ve gelecekle irtibâtı kesik bir anlık bir vücûdu yaşıyor, o dar zamâna sıkışarak ölüp Cehennem’e gidiyor.

Ehl-i delâlet için bir anlık vücûd vardır. Ya’nî geçmiş ve gelecek zamânlar, onun nazarında ve inancında ma’dûmdur.  Onun inancına göre bütün mevcûdât, ebedî zevâl ve firâk ile mâlâmâldır. Şu kâinâtı, matemhâne-i umûmî şeklinde görür. Bu sebeble kendisi daha dünyâda iken, nâr-ı Cehennem’i ma’nen rûhunda yaşar ve hisseder. (Fakat sırr-ı Kur’ân ve nûr-i îmân ile, ezelden ebede kadar bir nûr-i vücûd görünür; ona alâkadar olur ve onunla saâdet-i ebediyyesini te’mîn eder.) Mâdem Allâh vardır ve bütün mevcûdât, O’nun esmâsının âyinesidir, bin bir ism-i İlâhî’yi zikretmektedir ve ebedî bir âleme namzettir. Öyle ise bizler de o esmâya karşı âyinedârlığımızı bilip o esmâyı zikredelim, âfâkî ve enfusî dâirede tecellî eden o esmâyı anlamaya çalışalım, îmân, amel-i sâlih ve takvâ ile âhirete hazırlık yapalım.

          Ehl-i îmânın inancında ve hayâtında adem yoktur, hep vücûd vardır. Zîrâ kâinâtı, esmâ-i İlâhiyyeye âyine ve âhirete mezraa olarak gördüğünden; hem mevcûdâtı, Bâkì bir Zât’a ve bâkì bir âleme dayandırdığından onun âleminde zevâl ve firâkın yeri yoktur, hep visâldir.  Ehl-i küfür ve dalâlet ise, kâinâtı esmâ-i İlâhiyyeye âyine ve âhirete mezraa olarak görmediklerinden, hem mevcûdâtı bâkì bir Zât’a ve bâkì bir âleme dayandırmadıklarından âlemleri ademlerle, firâk ve zavallerle doludur. O hâlde ehl-i küfür ve dalâlet, zevâl ve firâkı düşünsün!

          Evet, ehl-i îmân için zamân-ı mâzî ve müstakbel, hâl gibidir. Kâinâtın yaradılışından bugüne, tâ kıyâmete, tâ âhirete kadar olan zamân süresi içindeki bütün mevcûdât vardır. Meselâ; Resûl-i Ekrem (asm) Efendimiz, her ne kadar vefât etmişse de hakìkatte diridir ve ehl-i îmânla devâmlı irtibat içindedir. Vefât edenler, bu dünyâdan daha güzel bir memlekete göç etmişlerdir.

         Demek hakìkat noktasında ehl-i îmân için zamân ve mekân kaydı yoktur. Biri dünyâda, biri âhirette olsa da birdirler ve berâberdirler. İster bilsin, ister bilmesin, onun îmânı bu hakìkati tazammun ediyor. Mâdem mü’min, îmânıyla Hazret-i Âdem (as)’ın ölümle yokluğa gitmediğine, belki bâkì bir âleme intikàl ettiğine,

Lügat: amel-i sâlih, alâkadar, cehennem, memleket, tazammun, irtibat, ediyye, efendi, saâdet, âhiret, âhire