ve gölgesidir.” hakìkatini düşündüğümüz zamân, üç noktayı unutmamak lâzımdır. Yoksa insân, küfre kadar gidebilir. O Zât-ı Akdes, vücûd sıfatıyla mevcûdât âyinelerinde;

1)    Lâ zamânî,

2)    Lâ mekânî,

3)    Lâ keyfî bir sûrette tecellî eder, demektir. 

Lâ zamânîdir. Ya’nî O Zât-ı Akdes’in, vücûd sıfatının tecellîsi, zamânla mukayyed değildir.

Lâ mekânîdir. Ya’nî Allâh’ın vücûd sıfatının tecellîsi mekânla mukayyed değildir. Hâşâ Allâh, herhangi bir yeri mekân ittihâz etmemiş ve onun içine girmemiştir.

Lâ keyfîdir. Ya’nî vücûd sıfatının tecellîsinin keyfiyyeti ve mâhiyyeti bilinmez.

Ellâh (cc), Vâcibü’l-Vücûd sıfatıyla her an bütün âlemde tecellî eder. Bütün âlem de O’nun vücûd sıfatının âyinesidir. O âyinedârlık, dâimî bir sûrette devâm eder.

Zât-ı Vâcibü’l-Vücûd’a intisâbı olmayan bir insân, her şeye karşı bir firâk elemini çeker. Mevti adem görür. Mevtten korkar ve kaçar. Bu zevâl ve firâk elemi, onun için tek başına bir Cehennem’dir. Ehl-i îmânın dünyâsında ise, hakìkì ma’nâda zevâl ve firâk yoktur. Mevt ise adem değil, sevdiklerine kavuşmaktır. Ölümün mâhiyyetini bilen ehl-i îmân, ölümü sever, ölümü hâtırından çıkarmaz ve ölüm için hazırlıkta bulunur. Zîrâ Resûl-i Ekrem (sav) şöyle buyuruyor:

اَكْثِرُوا ذِكْرَ هَادِمِ اللَّذَّاتِ          

“Lezzetleri tahrîb edip acılaştıran ölümü çokça zikrediniz.”

Mâdem Vâcibü’l-Vücûd’un vücûdu var. Mâdem âlem, O’na âyinedir. Mâdem biz de O’na müntesibiz. O hâlde Vâcibü’l-Vücûd’a dayanan ve O’na intisâbını bilen bir mü’min,  “Bütün âlem benimdir,  Cennet benim taht-ı pâyımdır.” diyebilir.