ONUNCU ÜSLÛB: Kur’ân-ı Mu‘cizü’l-Beyân pek çok âyetinde gaybî olan hakáik-ı İlâhiyyeden bahsetmekle, Kur’ân mu‘cize ve Kelâmulláh olduğunu isbât eder.

İşte,

فَسُبْحَانَ اللّٰهِ ح۪ينَ تُمْسُونَ وَح۪ينَ تُصْبِحُونَ ۞ وَلَهُ الْحَمْدُ فِى السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ وَعَشِيًّا وَح۪ينَ تُظْهِرُونَ

âyet-i kerîmelerinde ifâde edilen; semâvât ve Arz’da bulunan bütün mevcûdâtın, bâ-husús insânların lisân-ı hâl ve lisân-ı kál ile yaptıkları bütün zikir ve tesbîhlerinin, şükür ve hamdlerinin, kıldıkları bütün namâzlarının yalnız ve yalnız Elláhu Teálâ’ya mahsús olduğu hakíkati, bir ihbâr-ı gaybîdir. Böyle bir haber, Ümmî bir Zât (asm)’a nisbeten gaybdır.  Hazret-i Muhammed (asm)’ın bu gaybî olan mes’eleyi cin ve inse haber vermesi ise bir mu‘cizedir.

Demek, Hazret-i Muhammed (asm), Elláh’ın Resûlü’dür, Kur’ân ise Elláh’ın Kelâmı’dır.

Kur’ân’ın ma‘nevî tefsîri olan “Risâle-i Nûr”un “Sözler” adlı eserinde bu hakíkat şöyle îzáh edilmiştir:

 “Kur’ân’ın her bir âyeti, birer necm-i sâkıb gibi, i‘câz ve hidâyet nûrunu neşr ile küfrün zulümâtını nasıl dağıttığını görmek, zevk etmek istersen; kendini o asr-ı câhiliyyette ve o sahrâ-yı bedeviyyette farz et ki, her şey zulmet-i cehil ve gaflet altında perde-i cümûd u tabîata sarılmış olduğu bir ânda, birden Kur’ân’ın lisân-ı ulviyyesinden 

يُسَبِّحُ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ الْمَلِكِ الْقُدُّوسِ الْعَز۪يزِ الْحَك۪يمِ

gibi âyetleri işit, bak. O ölmüş veyâ yatmış mevcûdât-ı álem يُسَبِّحُ sadâsıyla işitenlerin zihninde nasıl diriliyorlar, hüşyâr oluyorlar, kıyâm edip zikrediyorlar. Hem o karanlık gökyüzünde birer câmid ateşpâre olan yıldızlar ve yerdeki perîşân mahlûkát, تُسَبِّحُ لَهُ السَّمٰوَاتُ السَّبْعُ وَاْلاَرْضُ sayhasıyla işitenlerin nazarında; gökyüzü bir ağız, bütün yıldızlar birer kelime-i hikmet-nümâ, birer nûr-i hakíkat-edâ;

Lügat: muhammed, nisbeten, sayh(a), deviyy, hikmet, kelime, nisbet