Şerh

 مُثَمَّرُ الشَّجَرَاتِ، مُزَهَّرُ النَّبَاتَاتِ، مُعْجِزَاتُ عِلْمِهِ خَوَارِقُ صُنْعِهِ، هَدَايَاءُ جُودِهِ، بَرَاهِينُ لُطْفِهِ، دَلاَئِلُ الْوَحْدَةِ، لَطَائِفُ الْحِكْمَةِ، شَوَاهِدُ الرَّحْمَةِ، تَبَسُّمُ اْلاَزْهَارِ مِنْ  زِينَةِ اْلاَثْمَارِ، تَسَجُّعُ اْلاَطْيَارِ فِى نَسْمَةِ اْلاَسْحَارِ، تَهَزُّجُ اْلاَمْطَارِ عَلَى خُدُودِ اْلاَزْهَارِ، تَزَيُّنُ اْلاَزْهَارِ، تَبَرُّجُ اْلاَثْمَارِ فِى هذِهِ الْجِنَانِ، تَرَحُّمُ الْوَالِدَاتِ عَلَى اْلاَطْفَالِ الصِّغَارِ فِى كُلِّ الْحَيْوَانَاتِ وَ اْلاِنْسَانِ ، تَعَرُّفُ وَدُودٍ، تَوَدُّدُ رَحْمَانٍ، تَرَحُّمُ حَنَّانٍ تَحَنُّنُ مَنَّانٍ لِلْجِنِّ وَ اْلاِنْسَانِ وَ الرُّوحِ وَ الْحَيْوَانِ وَ الْمَلَكِ وَ الْجَانِّ(

Arz bahçesini, san’atının sergisi, mahlûkàtının mahşeri, kudretinin mazharı, hikmetinin medârı, rahmetinin çiçekdanlığı, Cennet’inin tarlası, mahlûkàtının gelip geçtiği mahalli, mevcûdâtının sel gibi akıp gitiiği yeri ve san’at eserlerinin ölçülü olarak bekàya döküldüğü mekânı yapan Zât-ı Akdes, bütün noksan sıfatlardan münezzehtir.

Müzeyyen hayvânlar, münakkaş kuşlar, meyvedâr ağaçlar ve çiçekli bitkiler, O’nun ilminin mucizeleri, san’atının harikaları, cömertliğinin hediyeleri, lütfunun bürhânları, birliğinin delîlleri, hikmetinin incelikleri, rahmetinin şâhidleridir. Meyvelerin zinetinden dolayı çiçeklerin tebessümü, seher rüzgârlarının estiği vakitte kuşların san’atla ötüşmesi, yağmurun güllerin yanakları üzerinde nağmeli şıpıltılarla serpişmesi, çiçeklerin süslenmesi, meyvelerin bu bahçelerde kendilerini insânların nazar ve dikkatine arz etmesi, bütün hayvânî vâlidelerin, bâhusûs insânî vâlidelerin küçük yavruları üzerine şefkat ve merhametle titremeleri, bütün bunlar, cin ve insânlara, rûh ve hayvânlara, melek ve rûhânîlere bir Vedûd’un kendisini tanıttırması, bir Rahmânın kendisini sevdirmesi, bir Hannân’ın merhametini izhâr etmesi, bir Mennân’ın şefkatini göstermesinin ifâdesidir.

Lügat: merhamet, tebessüm, udre(t), cömert, dikkat, hediye, hikmet, nakkaş, rüzgâr, şefkat, sinin